Có thể hiểu một dân tộc qua sân khấu của họ không?
Có lẽ là có.
Bởi sân khấu không chỉ kể những câu chuyện. Sân khấu còn phản ánh cách một dân tộc nhìn về con người, về gia đình, về công lý, về quyền lực, về tình yêu và về những điều họ tin là đúng, là đẹp. Trong mỗi nhân vật, mỗi lời thoại, mỗi làn điệu hay mỗi lớp diễn đều thấp thoáng dấu ấn của lịch sử, của văn hóa và của cách một cộng đồng ứng xử với cuộc sống và xã hội xung quanh họ.
Điều đặc biệt là sân khấu Việt Nam không phát triển theo một dòng chảy duy nhất. Mỗi vùng đất lại góp vào đời sống sân khấu một tiếng nói riêng. Nghệ thuật Chèo gắn với không gian văn hóa đồng bằng Bắc Bộ. Nghệ thuật Tuồng phát triển qua cả sân khấu cung đình và dân gian miền Trung. Sân khấu Cải lương ra đời trên vùng đất Nam Bộ trong bối cảnh giao thoa giữa truyền thống và hiện đại. Kịch nói tiếp nhận tinh hoa của sân khấu phương Tây nhưng nhanh chóng tìm được tiếng nói riêng để phản ánh đời sống Việt Nam.
Trong một tuần tại Pháp, những hình thức ấy gặp gỡ nhau. Từ vở diễn để hiểu con người, từ nhân vật để nhận ra lịch sử, từ làn điệu để tìm thấy di sản, chúng tôi mời quý vị mở một cánh cửa để khám phá một phần của văn hóa và tâm hồn Việt Nam.
Và câu chuyện này không được kể một mình. Anne Bouvier, Olivier Dhénin Hữu và Winterreise Compagnie Théâtre sẽ cùng chúng tôi làm nên một cuộc đối thoại sống động giữa nghệ sĩ Việt Nam và Pháp vì một tình yêu với sân khấu.
Chúng tôi mang tới những gì?
Một bức tranh cô đọng nhưng nhiều sắc độ của sân khấu Việt Nam: múa rối nước, chèo, tuồng, cải lương, kịch nói và múa đương đại. Những hình thức ấy ra đời ở những thời điểm và vùng văn hóa khác nhau, có loại hình tồn tại hàng trăm năm, có loại hình chỉ hình thành khi Việt Nam bước vào thời hiện đại.
Điều mà chúng tôi muốn giới thiệu không phải là những “mẫu vật” của quá khứ. Đó là những di sản vẫn đang sống trong cơ thể, giọng hát và trí sáng tạo của nghệ sĩ hôm nay. Rối nước biến mặt nước thành sân khấu, chèo đưa tiếng cười dân gian vào đối thoại trực tiếp với khán giả, tuồng cô đọng thế giới bằng ước lệ và hình thể, cải lương đưa tình cảm con người vào tiếng ca phương Nam. Bên cạnh đó, kịch nói và múa đương đại cho thấy khả năng tự làm mới, suy tư và đối thoại của nghệ thuật Việt Nam với thế giới.
Trong một tuần, các chương trình xuất hiện tại nhiều không gian của Paris. Công chúng không chỉ đi qua những ngôn ngữ khác nhau của sân khấu mà thực sự chạm tới một góc tâm hồn và sức sáng tạo của người Việt Nam.